وظايف سازمانها و نهادها در ترويج فرهنگ مهدويت/ محسن قرائتي

اشاره:

وظايف شيعه در برابر حضرت بقية‏الله عليه السلام، بر دوگونه است: وظايف فردى; وظايف جمعى . برخى از كارها، بر عهده‏ى افراد است و بعضى از وظايف، بر عهده‏ى نهادها و سازمان‏ها و تشكل‏ها .

نوشتار حاضر، وظيفه‏ى مردم و مراكزى مانند حوزه و مساجد و تكيه‏ها و صدا و سيما و عقيدتى - سياسى نيروهاى مسلح و . . . را شمرده است .

اللهم وانطقني بالهدى والهمني التقوى(1)

اللهم كن لوليك الحجة بن الحسن، صلواتك عليه وعلى آبائه، في هذه الساعة وفي كل ساعة وليا وحافظا وقائدا وناصرا ودليلا وعينا حتى تسكنه ارضك طوعا وتمتعه فيها طويلا .(2)

پيش در آمد

مراكز دينى درباره‏ى حضرت مهدى عليه السلام چه كارهايى مى‏توانند انجام دهند؟

من، براى پاسخ دادن به اين پرسش، مراكز مختلف را در نظر گرفتم و براى هر يك وظايفى را نوشتم . نام اين مراكز، چنين است: مساجد و تكايا; عقيدتى - سياسى نيروهاى مسلح; صدا و سيما; منبرى‏ها; مداح‏ها; سازمان و دفتر تبليغات; نهاد نمايندگى رهبرى در دانشگاه‏ها; اوقاف; حوزه‏هاى علميه; و مردم .

وظايف مردم

نام حضرت مهدى عليه السلام را ترويج دهند .

در قرآن آمده است:

(. . . يا ليتنى اتخذت مع الرسول سبيلا).(3)

در اين جا، (سبيلا) به طور نكره آمده است . مردم، در روز قيامت، هيچ چيز ندارند جز اين كه مى‏گويند: (ما، اسم بچه‏مان، حسن و حسين بود .) و همين نخ باريك، اين‏ها را نجات مى‏دهد . اين (سبيلا) يعنى يك راه بسيار مختصر، مانند همين كه نام پسرش را (مهدى) مى‏گذارد.

نگوييد: (نام برادر من، مهدى است و برادر خانم‏ام مهدى است، بنابراين، من نمى‏توانم نام پسرم را مهدى بگذارم .)! چه طور اگر برادرتان تلفن و تلويزيون و فريزر داشته باشد، نمى‏گوييد، ديگر من نداشته باشم؟ ! چه اشكالى دارد كه در همه‏ى خانه‏ها، (فاطمه) باشد، (مهدى) باشد؟ !

موقوفات براى امام حسين عليه السلام‏ و حضرت ابوالفضل عليه السلام زياد است، ولى درباره‏ى قرآن و امام زمان عليه السلام زياد نيست .

براى كتاب‏هايى كه مربوط به امام زمان عليه السلام است، كسى بانى شود، مثلا، چند هزار جلد كتاب بخرد و به افراد بدهد يا اين كه يك سرى كتاب بخرند و ارزان‏تر بدهند .

حديث داريم كه اگر چيزى مى‏خواهى براى بچه‏ات بخرى، شب جمعه بده كه او با كلمه‏ى جمعه و ياد امام زمان عليه السلام آشنا شود .

حديث تكان دهنده‏اى ديدم . امام فرمودند: (من، روزى صد بار شما را دعا مى‏كنم). خيلى بى انصافى است كه آقا، روزى صد دفعه ما را دعا كند، ولى ما يك (اللهم كن لوليك) هم نگوييم!

معلم از دانش‏آموزان بخواهد يك انشا براى آقا عليه السلام بنويسند . ما، در ستاد اقامه‏ى نماز، سه سال است اين كار را مى‏كنيم . امسال، ششصد هزار انشا نوشته بودند.

هديه‏ها و چشم روشنى‏ها، كتاب‏هايى درباره‏ى امام زمان عليه السلام باشد . هديه‏ى هر كس، كتابى مطابق نيازش باشد.

اين‏ها، نمونه‏ى كارهايى است كه مردم مى‏توانند انجام دهند .

وظايف عقيدتى - سياسى نيروهاى مسلح

سردوشى‏ها، در روز نيمه‏ى شعبان داده شود .

نيمه‏ى شعبان، نوع غذا و لباس‏هاى پادگان‏ها، فرق كند و مناسب جشن باشد .

كتاب‏هاى ساده ولى پر محتوايى، در نيمه‏ى شعبان ميان كادر، و كاركنان و سربازان، به مسابقه گذاشته شود .

در همه‏ى مراسم‏هاى صبحگاهى، نام امام زمان عليه السلام برده شود .

سربازان، بسيجيان، پاسداران، . . . سربازان امام زمان‏اند . اين مطلب به آنان گفته شود . اين، يك نوع تربيت است . قرآن مى‏گويد:

(. . . ملة ابيكم ابراهيم . . .);(4)

پدر شما ابراهيم است .

در حديث نبوى آمده است:

(انا وعلي ابوا هذه الامة . . .).(5)

اگر من احساس كنم، پدرم، حضرت ابراهيم پيامبر است، چه خواهد شد؟ اگر انسان احساس كند سرباز امام زمان عليه السلام است، چگونه خواهد بود؟ اين مسئله، خودش، يك تلقين است . بايد به مناسبت‏هاى مختلف، از مهدويت‏سخن گفت.

وظايف مساجد و تكايا

اين چراغانى‏ها و جشن‏ها را بايد به نسل نو منتقل كرد . اين، خيلى مهم است .

همان گونه كه عاشورا، ديگ‏هاى غذا بار مى‏گذارند، در نيمه‏ى شعبان نيز همه‏ى مردم اطعام شوند .

در مساجد، نيمه‏ى شعبان، احيا گرفته شود . در حديث آمده است: (كسى كه شب نيمه‏ى شعبان تا صبح نخوابد، آن وقتى كه همه‏ى دل‏ها مرده است، دل او زنده است). اگر همه، يك سمت رفتند، او، به سمت ديگر مى‏رود . در دانشگاه تهران، اين كار انجام شد و امسال(6) نيز برگزار خواهد شد . جمعيت زيادى مى‏آيند . سخنرانى، و مقاله خوانى از سوى دانشجويان و . . . از برنامه‏هاى آنان است .

از بچه‏ها بخواهيم كه هر كس يك مقاله‏ى خوب بياورد و در مسجد بخواند .

به مناسبت نيمه‏ى شعبان به فقرا و سال‏مندان كمك شود . حضرت امام رحمه الله در نوفل لوشاتو كه بودند، روز تولد حضرت مسيح، على نبينا و آله و عليه السلام، به همه‏ى همسايه‏هاى مسيحى سر زدند يا هديه فرستادند . امام رضا عليه السلام عيد غدير براى دوستان‏اش انگشتر مى‏فرستادند . در حديث آمده است: (رسول خدا صلى الله عليه و آله گاهى گوسفندى را ذبح مى‏كردند و گوشت‏اش را براى خانم‏هايى كه رفيق حضرت خديجه عليها السلام بودند، مى‏فرستادند . اين، بزرگ‏داشت است .

غرفه‏هاى كتاب و نوارهاى مفيد در اين زمينه ايجاد شود .

از افرادى كه به مسجد نمى‏آيند، دعوت شود . نيمه‏ى شعبان، وقت‏خوبى است كه آنان را به طور خصوصى دعوت كنيم . ممكن است لباس مناسبى براى مسجد نداشته باشد يا خداى نكرده نماز بلد نباشد و بالاخره مشكلى داشته باشد، ولى شيرينى خوردن و شعر گوش دادن كارى ندارد . اينان را خصوصى دعوت كنيم .

البته، مى‏توانيم كلاس‏هايى نيز در مساجد برگزار كنيم .

وظايف صدا و سيما

در صدا و سيما، هر شبكه، مى‏تواند كار خاصى انجام دهد . شبكه‏ى اول، اشعارى كه در مورد آقا است، بخواند و شبكه‏ى دوم، سؤالاتى كه در مورد آقا است پاسخ دهد و شبكه‏ى سوم، نامه‏ها و توقيعات آقا را تفسير كند و يك شبكه، شعرا و نويسندگان درجه‏ى يك را كه درباره‏ى آقا شعر گفته‏اند، معرفى كند و . . .

شبكه‏هاى صدا و سيما، مى‏توانند هر صبح جمعه، يك برنامه‏ى ويژه داشته باشند . به لطف الهى، اين كار انجام شده است . شبكه‏ى دو، صبح جمعه، برنامه‏اى دارد به نام به سوى ظهور . معرفى كتاب، شعر، پاسخ به پرسش‏ها، و . . . از فعاليت‏هاى اين برنامه است .

جمعه، روز آقا است . شرح دعاهاى ندبه و عهد و . . . بايد در اين روز در برنامه‏ها قرار بگيرد، آن هم شرحى وزين و سنگين، نه اين كه بگوييم: (يا ابن الحسن! كجا هستى؟) ! عشق، بايد در شان امام زمان عليه السلام باشد .

پشتيبانى از نمايش‏نامه‏ها و فيلم‏هايى كه درباره‏ى اصحاب امام زمان عليه السلام و سفراى ايشان و افرادى كه ايشان را ملاقات كرده‏اند، نوشته شده، ضرورى مى‏نمايد .

براى برنامه‏هاى برون مرزى، مى‏توان كارهايى كرد و به زبان‏هاى مختلف، برنامه توليد كرد: اسپانيايى; ژاپنى; انگليسى; عربى; اردو; . . .

تفسيرى را من به صدا و سيما مى‏دهم كه حدود پنج صفحه است . آن را به بيست و هفت زبان ترجمه مى‏كند . ما مى‏توانيم درباره‏ى امام زمان عليه السلام هم برنامه‏هاى برون مرزى را تحت پوشش قرار دهيم .

انجمن حجتيه، متلاشى شد . خانه‏ى خشتى را كه خراب مى‏كنيم، بايد يك خانه‏ى آجرى بسازيم . آن را خراب كرديم و چيزى به جاى آن نساختيم . ما يك تشكيلات راه انداختيم و امسال چهار ميليون بروشور، در باره‏ى سيماى مهدى عليه السلام، سيرت مهدى عليه السلام و . . . چاپ كرديم . آن بروشورها، يكى دو صفحه بيش‏تر نبود . نسل امروز، حوصله‏ى مطالعه ندارد . بايد مطلب را خلاصه و چكيده به او ارائه كرد . نسلى است كه ساندويچ مى‏خورد، چون حوصله‏ى پختن ندارد و اخيرا، آب ميوه مى‏خورد، چون حوصله‏ى جويدن هم ندارد . از اصول تبليغ اين است كه ببينيم، شخص، چه مقدار حوصله دارد . قرآن مى‏فرمايد:

(. . . خفف الله عنكم وعلم ان فيكم ضعفا . . .);(7)

. . . خداوند، به شما تخفيف داد، و دانست كه در شما ضعف است . . . .

حالا كه شما ضعيف هستيد، خدا، كوتاه مى‏آيد . كارهايى كه ما چاپ كرديم، ساده‏اند . بخشى از كتاب خورشيد مغرب، نوشته‏ى استاد محمد رضا حكيمى است كه درباره‏ى تكليف ما، در عصر غيبت است . يك ميليون نسخه از آن، چاپ شده است . كارهايى هم در سطح آموزش و پرورش انجام مى‏دهيم و به شبكه‏هاى صدا و سيما نامه فرستاديم كه اگر مى‏خواهيد نيمه‏ى شعبان را پوشش دهيد، ما، مطالبى براى‏تان مى‏فرستيم كه با هم فكرى هم، آن‏ها را كامل مى‏كنيم و ارايه مى‏دهيم .

وظايف واعظان و مداحان

واعظان و مداحان، بايد در ميان خودشان، انتخابات راه بيندازند و آن كسى كه در وعظ و خطابه، از همه قوى‏تر است، انتخاب شود تا مسائل را مستدل و پخته مطرح كند . سخن‏رانى‏هاى ما، بايد همين محتواهاى قرآنى و حديث‏باشد . دعا و حديث‏بخوانيم . دعا را ساده نگيريد .

عوامل سقوط يك جامعه چيست؟ اگر حوزه و دانشگاه تحقيق كنند، عصاره‏ى همه‏ى رساله‏هاى علمى كه در مورد سقوط جامعه نوشته شده، در صفحه‏ى آخر دعاى ابوحمزه‏ى ثمالى است كه در مفاتيح الجنان آمده است . امام سجاد عليه السلام مى‏فرمايد: (خدايا! پناه مى‏برم به تو از عوامل سقوط). ايشان، عوامل سقوط را اين گونه مى‏شمارد:

اللهم! انى اعوذبك من الكسل والفشل والهم والجبن والبخل والغفلة والقسوة والذلة والمسكنة والفقر والفاقة وكل بلية . . . ;(8)

خدايا! من، از تنبلى و ناكامى و اندوه و ترس و بزدلى و بخل و غفلت و سنگ دلى و ذلت و خوارى و بينوايى و فقر و نيازمندى و هر مصيبتى، به تو پناه مى‏برم . . . .

عوامل سقوط يك جامعه، تن پرورى، جهل و بى سوادى، تفرقه، غفلت، عيش، فقر، . . . است .

وظايف نهاد نمايندگى رهبرى در دانشگاه‏ها

در كتاب معارف دانشگاه، به مسئله‏ى حكومت جهانى آينده، توجه شود . متاسفانه، در مباحث معارف دانشگاه دو مورد ديده نمى‏شد: يكى، بحث نماز و ديگرى، امام زمان عليه السلام; يعنى، نه از عمود دين و نه از قطب عالم هستى، چيزى نوشته نشده است! اخيرا، بخشى از كتاب معارف دانشگاه را به بحث نماز و مسئله‏ى حكومت جهانى اختصاص داده‏اند .

كتاب‏هاى مفيد را با نرخ ارزان در اختيار دانشجويان بگذاريم .

از دانشجويان خوش قلم، تقاضا كنيم كه مسئله‏ى مهدويت را با استفاده از استعداد خود بيان كنند .

در خواب گاه‏ها، دعاى ندبه و سخنرانى‏هايى درباره‏ى امام زمان عليه السلام انجام شود .

بروشورهاى مفيد در شمارگان بالا منتشر شود .

اردوهاى زيارتى و موضوع پايان نامه‏ها و پاسخ به سؤالات، در اين زمينه باشد .

جشن فارغ التحصيلان دانشگاه، در نيمه‏ى شعبان برگزار شود .

دانشجويان با انواع كتاب‏هايى كه درباره‏ى امام زمان عليه السلام است، در قالب (نمايش گاه كتاب‏هاى مهدويت) آشنا شوند .

كانون‏هاى فرهنگى كه به اسم آقا است، ايجاد يا تقويت‏شود .

   

 

 

 


يار صفحه


(1) صحيفه‏ى سجاديه، دعاى 20، فراز 16 .

(2) بلدالامين، ج 1، ص 203; مفاتيح الجنان، اعمال شب بيست و سوم ماه مبارك رمضان .

(3) فرقان (25) : 27: . . . اى كاش با رسول (خدا) راهى برگزيده بودم!

(4) حج (22) : 78 .

(5) بحارالانوار، ج 16، ص 95; شيخ صدوق، كمال الدين، ج 1، ص 261; ابن شهر آشوب، المناقب، ج 3، ص 105: من و على، پدران اين امت‏ايم . . . .

(6) سال 1380 ه .

(7) انفال (8) : 66 .

(8) شيخ عباس قمى، مفاتيح الجنان، دعاى ابوحمزه‏ى ثمالى; شيخ طوسى، مصباح المتهجد، ص 597، دعاء السحر في شهر رمضان.